Sunday, May 31, 2020

On Backstory

Bakit mahalaga ang backstory?

1. Ito ang mag-e-explain kung bakit ganito o bakit ganyan ang ugali at pagkatao ng bida. Ito ang magiging batayan ng characteristics niya at kung bakit at paano siya magre-react sa iba’t-ibang sitwasyon na kahaharapin niya. This is the key to character development. Kahit naman sa totoo’ng buhay diba, malaki ang epekto ng nakaraan natin sa pangkasalukuyan? Abusive or bad childhood, tragic past, broken family, lost love, unrequited love, mga ganyan.

Tuesday, May 26, 2020

List of Don’ts for Writers

1. Don’t follow every writing tip you’ve read. Iba-iba ang writer at hindi lahat ng tip ay makakatulong sa iyo. Tips are merely suggestions. Pumili ka lang ng method na angkop sa iyo bilang writer at mag-stick ka do’n. Okay lang magbasa nang magbasa ng writing tips pero real talk, hindi ka naman gagaling sa pagsusulat kung puro basa lang ng tips ang gagawin mo. Siyempre dapat, magsulat ka rin. Haha.

2. Don’t ask help from a published writer to get ‘connection’ ALL THE TIME. Asking for editing, proofreading, critique, recommendations, how to get published, requirements, etc. is okay but know your limitations. Also, huwag 'user friendly'. 'Yung kunwari, kakaibiganin, icha-chat pero ang ending pala ay gusto lang magkaroon ng 'connection' para mas madaling ma-publish.

Monday, May 25, 2020

Words I Couldn't Say Yet (Chapter 1)

SAENG-IL chuka hamnida, saeng-il chuka hamnida...saranghaneun, Teacher Allison, saeng-il chuka hamnida!”

Nagulat si Allison nang makita sa kanyang harapan si Lance, hawak ang isang maliit na chocolate cake na may nakatusok na mahabang kandila sa gitna. Maganda ang pagkakangiti nito na lalong nagpaliit sa maganda nitong mga mata. Tuwang-tuwa pa itong kumanta na para bang ito ang may kaarawan. Pauwi na siya noon at nasa lobby na ng TOP Language Institute nang sumulpot sa harap niya si Lance, dala ang cake. Kasing pula na ng pisngi niya ang suot niyang blouse dahil alam niyang nasa kanila ang lahat ng mga mata ng naroon, mapa-estudyante man o guro.

“Make a wish and blow the candle, Teacher!”

Ilang sandali pa siyang natulala bago nagawang hipan ang kandila. Naupo si Lance sa mahabang upuan na gawa sa kahoy, inilapag ang cake sa pagitan nila at inabot sa kanya ang apat na makakapal na libro’ng nakatali ng kulay pulang ribbon.

Wednesday, May 20, 2020

Reasons Kung Bakit Bina-bash ang Writers

1. Sobrang sikat. Sabi nga, kapag hitik ang puno, binabato. May mga tao kasi talaga na puro inggit ang nasa katawan at hanggang bash na lang ang kayang gawin.

2. Ka-kompitensiya ng idol nila. Siyempre, ang fan ay fan at gagawin nila ang lahat para sa idol nila, kahit pa nga makapanakit ng iba.

3. Mahilig ring mam-bash ang writer ng kapwa writer. Siyempre, papayag ba naman ang ‘loyal’ readers na i-bash ang favorite writer nila?

4. War freak si writer. Kaunting masamang komento tungkol sa nobela, naka-angil agad.

Friday, May 15, 2020

Words I Couldn't Say Yet Teaser


“I’m not the type who’d just sit and cry over a broken heart. Call me crazy, a fool, a bully, I don’t care anymore. I will fight for my love, and you are my love. I will fight for you no matter what.”

Thursday, May 14, 2020

Ground Level (Ang Iba't-ibang Level ng Aking Makulay na Buhay Pag-ibig)

Bakit nga ba tayo nagmamahal kung ang hatid naman nito ay sakit na masahol pa sa pakiramdam ng pinutulan ng kamay at paa, gamit ang isang mapurol na kutsilyo at pagkatapos ay pipigaan ng kalamansi? Mas higit pa siguro do’n kung ang dahilan ay isang taong labis mong minahal, kapantay ang langit at mga bituin.

Kung gayon ay bakit tayo nagmamahal? At ang masaklap pa do’n ay ang mapipili mong mahalin ng lubos ay ‘yung mga taong hindi karapat-dapat mahalin o kaya ay ‘yung mga nilalang na imposibleng makaramdam ng pagmamahal sa ‘yo. Dalawang bagay lang ‘yan - masokista ka at ang ideya mo ng kaligayahan ay ang labis na pagdurusa, o tanga ka lang talagang pumili ng mamahalin.

Napagnilayan ko na ang bagay na ‘yan at aminado ako, doon ako nakakategorya sa tanga’ng pumili ng mamahalin. Kahit na madalas ay pakiramdam ko ay kulang na lang ay paghiwa-hiwalayin ang buo kong katawan, heto pa rin ako, walang kadala-dalang magmahal.

Saturday, May 9, 2020

On Writing a ‘Marketable’ Novel

KAPAG singer ka, pangarap mong mag-concert sa harap ng malaking audience. Kapag dancer ka, pangarap mong mag-backup sa isang sikat na performer. Kapag artist ka, magkaroon ng isang one-man show. At kapag writer ka, ang maka-publish ng libro'ng tatatak sa maraming mambabasa. Gano'n siguro talaga. Lahat naman, diba? So, paano nga ba sumulat ng isang nobela’ng bebenta?

1. Alamin ang pagkakaiba ng traditional publishing sa self-publishing. Traditional publishing vs. Self-publishing. Traditional ‘yung mga kilalang pubhouses. Magsa-submit ka ng MS, hintay ng result, ganyan. Sila ang bahala sa lahat - cover, format, design, marketing. Sa self-publishing naman, mas may control ka - sa design, sa format, sa lahat, pati sa marketing, copyright, royalty, sa iyo. Do your research to know more about the two bago magdesisyon.

Wednesday, May 6, 2020

To Flashback Or Not To Flashback?

Lahat ba ng story, kailangan ng flashback? Hindi. May mga nobela na mas maganda kung walang flashback at mayroon namang hinihingi ng pagkakataon. Flashback can make or break your novel kaya dapat, maging maingat sa paggamit nito.

1. Right timing. Huwag basta-basta maglalagay ng flashback. Maghintay ng tamang moment, ika nga. Siguruhin na may detalye na at impormasyon tungkol sa bida bago mag-flashback. I-tease muna ang readers, pasabikin muna sila, ‘yung tipong magmamakaawa silang malaman kung ano nga ba ang backstory ng bida.

Monday, May 4, 2020

On Novel Template

Maraming beses ko nang nasubukang magsulat ng nobela na walang outline. 'Yung tipong kung saan mapadpad, kung ano ang mangyari, bahala na si Batman at minsan, nakaka-frustrate. It worked for me and it could work for others but it's not advisable especially if your goal is to write for a living.

So, here's something I've read somewhere (Becoming a Better Writer yata ang pamagat, di ko na maalala), na sinusubukan kong isabuhay sa mga bago kong isinusulat na manuscript, na sana makatulong sa mga tulad kong nagkikikahos na manunulat:

Sunday, May 3, 2020

On Antagonist

Pansin ko sa mga antagonists sa mga teleserye sa Pinas, masyadong stereotyped - sigaw nang sigaw, puro paghihiganti na lang. ‘Yung maiinis ka lang talaga dahil nakakainis talaga dahil madalas, iisa lang ang personalidad nila. Bihira akong makapanood ng tipong kahit kontrabida, mamahalin mo pa rin.

1. Hindi naman porque kontrabida, dapat kasusuklaman na at puro negative traits na lang. Remember, hindi magiging bida ang bida kung walang kontrabida kaya dapat kung gaano mo pinag-aksayahan ng panahong buuin ang bida mo, dapat gano’n rin sa kontrabida.

Saturday, May 2, 2020

Password to your Heart - CHAPTER 4

Chapter One


3nd week of March, 2013

MAKULIMLIM ang langit na para bang nakikiramay kay Celine. Alam niyang kailangan niyang lumabas ng bahay, kailangan niya ng sariwang hangin. Pero halos dalawang buwan na niyang ikinukulong ang kanyang sarili sa loob ng bahay at ang kaya lang niyang gawin ay ang sumilip sa malaki niyang bintana at tingnan mula roon ang magandang tanawin sa labas.

Being in a relationship, Celine has come to realize, is far from her expectations. It wasn’t fullfiling; it wasn’t something that could inspire her to be better. Well, not for her at least. Kung meron man siyang ipinagpapasalamat sa mga oras na iyon, iyon ay ang desisyon niyang hindi madaliin ang mga bagay-bagay.

What' You've Missed